Dzień Składanki i Łamigłówki oraz Dzień Puzzli w przedszkolu

Międzynarodowy Dzień Puzzli oraz Dzień Składanki i Łamigłówki to wyjątkowe święta, które idealnie wplatają się w program edukacji przedszkolnej. Łączą zabawę z rozwojem poznawczym i ruchowym oraz radość odkrywania z budowaniem kluczowych kompetencji. W świecie małych dzieci puzzle i łamigłówki nie są jedynie kolorową rozrywką – to narzędzia, które wspierają koncentrację, logiczne myślenie, koordynację wzrokowo‑ruchową, a także … relacje. Przedszkole integracyjne tym bardziej docenia ich rolę na co dzień, bo pomagają dzieciom komunikować się, uczyć współpracować i doświadczać sukcesu na własnych zasadach.

Ten artykuł porusza następujące tematy:

• Dzień Składanki i Łamigłówki w przedszkolu 
• korzyści z układania puzzli
• łamigłówki dla dzieci
• rozwój logicznego myślenia
• puzzle jako narzędzie integracji
• historia puzzli i łamigłówek
• współczesne formy łamigłówek
• kalendarz świąt nietypowych

Jeśli jesteś nimi zainteresowany, to zapraszamy do lektury.

Krótka historia puzzli i łamigłówek

Dziś puzzle są powszechną zabawką, ale ich historia sięga XVIII wieku. Pierwsze układanki stworzył londyński kartograf John Spilsbury, który nakleił mapę świata na drewnianą płytę i pociął ją na kawałki, aby ułatwić dzieciom naukę geografii. Od tamtej pory puzzle ewoluowały – od drewnianych map, przez ręcznie wycinane obrazki, aż po współczesne układanki sensoryczne i przestrzenne. Niektórzy sięgają jeszcze dalej w czasie i uznają, że to chiński tangram jest protoplastą wszystkich łamigłówek i puzzli.

W XX wieku stały się one nie tylko popularną formą rodzinnej rozrywki, lecz także narzędziem terapeutycznym wspierającym rozwój poznawczy i motoryczny. Wraz z rozwojem pedagogiki zaczęto coraz lepiej rozumieć, jak ogromny wpływ mają na pamięć, analizę wzrokową, planowanie i wytrwałość.

Dlaczego świętujemy właśnie pod koniec stycznia?

Wybór 29 stycznia na datę obchodów Dnia Składanki i Łamigłówki nie jest przypadkowy. Jak podaje info-day.pl, tego dnia wypada rocznica rozpoczęcia produkcji pierwszych puzzli dla dorosłych przez firmę Ravensburger.  Stało się  to w 1982 roku. Choć na początku była to decyzja ekonomiczna, to wkrótce zainteresowanie puzzlami zwiększyło się na tyle, że zaczęto doceniać ich pozytywny wpływ na rozwój dzieci. Data ta ma przypominać ludziom o korzyściach płynących z układania puzzli i rozwiązywania łamigłówek. Oba święta zachęcają do celebrowania kreatywności, logicznego myślenia i radości odkrywania.

Łamigłówki dziś

Współczesne łamigłówki przybierają bardzo różne formy. Obok tradycyjnych puzzli lub układanek logicznych znajdziemy dziś krzyżówki, sudoku, logiczne gry planszowe. Regularne rozwiązywanie zagadek poprawia koncentrację, pamięć i zdolności analityczne, a przy tym pozwala się wyciszyć. To również świetny pretekst do wspólnego spędzania czasu z rodziną lub przyjaciółmi – niezależnie od wieku.

Dlaczego puzzle są tak ważne w przedszkolu integracyjno-językowym?

W przedszkolu, w którym spotykają się dzieci o różnych potrzebach, temperamentach a nawet językach, puzzle stają się naturalnym mostem porozumienia.

• Uczą współpracy i komunikacji.
• Wzmacniają poczucie sprawczości i sukcesu.
• Pozwalają każdemu dziecku pracować we własnym tempie.
• Wspierają rozwój językowy – dzieci opisują, pytają, negocjują.
• Budują wytrwałość i umiejętność rozwiązywania problemów.

To właśnie w takich aktywnościach najlepiej widać, że edukacja przedszkolna to nie tylko nauka, ale przede wszystkim budowanie fundamentów pod przyszłą ciekawość świata, odwagę i samodzielność.

Jak świętowaliśmy w Niezapominajce Dzień Składanki i Łamigłówki oraz Dzień Puzzli?

Na najstarsze dzieci czekała od rana paczka zabawek logicznych przygotowanych przez pana Marcina. Były to m.in. tzw. Smart Games (trzeba było ułożyć drogę Czerwonego Kaptura do babci z dostępnych elementów omijając ustawione przeszkody). Podobną grą był labirynt, którym trzeba było ułożyć elementy tak, aby spadające trzy kolorowe kulki trafiły do odpowiednich przegródek. Była również układanka z chomikami wymagająca zarówno zręczności jak i umiejętności planowania. Mieliśmy też labirynty z ruchomymi elementami, w tym jeden 3D, w których osiągniecie sukcesu zależało od manipulowania nimi w przestrzeni i poruszania kołami zębatymi.

Poprosiliśmy też parę dni wcześniej o pomoc rodziców, czyli wsparcie akcji i przyniesienie z domu przez dzieci zabawek logicznych.  W tym miejscu bardzo dziękujemy Państwu za współpracę - dzieci pamiętały.

Gdy Zerówkowicze nauczyli się rozwiązywać swoje zadania, poszli z niektórymi zabawkami do dzieci z najmłodszej grupy i w ramach tutoringu równieśniczego nauczyły nasze Gwiazdki jak bawić się wspólnie przyniesionymi zabawkami.

Dzień Składanek, Łamigłówek i Puzzli w grupie Delfinków

W grupie pięciolatków dzieci również ćwiczyły logiczne myślenie. W trakcie dnia układały kształty Pentomino i Tangramu. Delfinki doskonaliły w ten sposób m.in. koordynację wzrokowo-ruchową. Odnajdywały też i nazywały figury geometryczne zakodowane na kolorowych obrazkach. Ćwiczona była również pamięć słuchowa, gdy grając w dźwiękowe lotto przedszkolaki odgadywały, jakie dźwięki z otoczenia słyszą. Składały też trójwymiarowe puzzle.

Wszyscy byli bardzo zaangażowani, a Dzień łamigłówek, układanek i puzzli jeszcze bardziej zintegrował grupę Delfinków.

Dzień Składanek, Łamigłówek i Puzzli w grupie Motylków i Gwiazdek

Trzylatki i czterolatki już od rana z zapałem układały puzzle. Dopasowywały kształty i ćwiczyły zręczność swoich paluszków. Kodowały geometryczne wiadomości i starały się układać kredki w figury pokazane na obrazkach.

W każdej grupie były też przygotowane karty pracy z łamigłówkami. Dzieci wybierały sobie, które najbardziej się im podobają. Nie musiały wykonywać wszystkich zadań. Dzięki temu dzieci, którym tego typu zadania sprawiają trudność nie stresowały się. Przedszkolaki zaś, które lubią tego typu wyzwania, miały możliwość wykonania ich większej liczby. Najważniejsze było przy tym, aby każde dziecko miało poczucie odniesienia sukcesu. 

Dziękujemy, że przeczytaliście Państwo ten artykuł do końca. Powstał on przy współpracy nauczycieli wychowania przedszkolnego i jest wynikiem planowych działań, które opisuje nasz Kalendarz Świąt Nietypowych.